Dementerenden en de Wet BOPZ

• Conclusies
• Aanbevelingen
• Reactie staatssecretaris

Conclusies

De Wet BOPZ sluit slecht aan op de praktijk van de zorg voor dementerenden. De wet is (van oorsprong) vooral gericht op behandeling van psychiatrische patiënten met uitzicht op verbetering, terwijl het bij dementerenden juist meer gaat om verzorging en bescherming tegen dwalen en onrust. Het is niet altijd duidelijk wanneer het gedrag van een dementerende als verzet tegen de behandeling of opname uitgelegd moet worden. Dit verschil heeft consequenties voor de rechtspositie van de patiënt, bijvoorbeeld als het gaat om vrijheidsbeperking.

Om vrijheidsbeperkende maatregelen toe te passen, moeten zorginstellingen een BOPZ-aanmerking, een soort vergunning, hebben. Daarbij hoort een verplichting om toepassing van vrijheidsbeperkende maatregelen te registreren en te melden aan de Inspectie voor de Gezondheidszorg. Omdat lang niet alle instellingen die vrijheidsbeperking toepassen een BOPZ-aanmerking kunnen krijgen (die wordt alleen toegekend aan afdelingen en niet aan hele instellingen), is er geen zicht op de toepassing van vrijheidsbeperking in de praktijk.

Aanbevelingen

De Algemene Rekenkamer beveelt de minister van VWS aan één wettelijk kader tot stand te brengen dat beter aansluit bij de specifieke problematiek van de ouderenzorg.

Reactie staatssecretaris

De staatssecretaris van VWS geeft aan dat er voldoende signalen uit de praktijk zijn om te realiseren dat er iets moet gebeuren voor zowel de psychogeriatrie als de verstandelijke gehandicaptenzorg. De staatssecretaris staat positief tegenover een ander wettelijk kader voor deze beide sectoren.

In najaar 2004 heeft de Algemene Rekenkamer onderzocht wat de staatssecretaris met de aanbevelingen bij dit rapport heeft gedaan. De resultaten hiervan zijn gepubliceerd op 24 maart 2005 in 'Terugblik 2005; elf onderzoeken nader beschouwd' .